2.6 KiB
+++ date = '2026-10-05T18:25:34+08:00' draft = false title = 'Spectro' summary = '光盘光谱仪所需的光学知识' +++
光盘光谱仪所需的光学知识
三维光栅上的衍射
要探究光栅如何形成光谱,可以从单束光的状态入手
此处令光栅平面位于 yOz ,刻线沿 y 方向延展
首先定义符号表:
| 符号 | 含义 |
|---|---|
\alpha |
光与 x 轴正方向夹角 |
\beta |
光与 y 轴正方向夹角 |
\gamma |
光与 z 轴正方向夹角 |
\mathbf{l} |
光波矢方向上的单位向量 |
下标 _i |
入射光 |
下标 _r |
衍射光 |
| m | 衍射级数 |
| d | 光栅常数 |
\lambda |
波长 |
衍射光的方向
由论文1 :
\beta_r = \beta_i
d ( \cos\gamma _r - \cos\gamma _i) = \pm m \lambda \tag{1}
即:
\cos\gamma _r = \cos\gamma _i \pm \frac { m \lambda} {d}
\begin{cases} \gamma _{r1} = \arccos(\cos\gamma _i + \frac { m \lambda} {d}) \\ \gamma _{r2} = \arccos(\cos\gamma _i - \frac { m \lambda} {d})\end{cases} \tag{2}
当然,
\arccos的定义域为[-1,1],因此可能存在\gamma _{r1}或 $\gamma _{r2}$无解的状况
由空间向量的性质:
\cos^2\alpha + \cos^2\beta + \cos^2\gamma = 1
代入可得:
\cos^2(\alpha_r) = 1 - (\cos^2\beta_r + \cos^2\gamma_r)
即:
\alpha_r = \arccos(\pm \sqrt{1 - (\cos^2\beta_r + \cos^2\gamma_r)})
若
\beta与\gamma使1 - (\cos^2\beta_r + \cos^2\gamma_r) < 0,\alpha _r同样可能无解
但显然,对反射光栅, \cos\alpha _i 与 \cos\alpha _r 必定异号(位于光栅平面同侧),因此当 \alpha_r 有解时,解是唯一的.
例如若 cos\alpha _i >0 ,则 \alpha_r = \arccos(- \sqrt{1 - (\cos^2\beta_r + \cos^2\gamma_r)})
另一个是透射光栅对应衍射光的
\alpha _r
分别求出 \gamma_{r1} 与 \gamma_{r2} 对应的 \alpha_{r1} 与 \alpha_{r2} ,于是得到反射光的方向向量 \mathbf{l}_{r1} = (\cos\alpha _{r1},\cos\beta _r,\cos\gamma _{r1}) 与 \mathbf{l}_{r2} = (\cos\alpha _{r2},\cos\beta _r,\cos\gamma _{r2})
衍射光的波长
既然能用波长计算衍射光方向,同样也能通过入射光和反射光的方向计算波长.
由 (1) :
\lambda = | \frac{d}{m}(\cos\gamma_r-\cos\gamma_i) |
Python仿真
-
马湘东. 三维空间单缝衍射、光栅衍射、双缝干涉和N缝干涉实验研究[D]. 太原理工大学,2005. ↩︎
